Koronawirus – pandemia histerii?

Koronawirus – pandemia histerii?

0 komentarzy

Koronawirus (SARS-Cov-2) opanował świat, a wraz z nim wywołana przez niego panika. Od grudnia 2019 roku nie schodzi z pozycji złotego medalisty w kategorii tematów medialnych. I chociaż z ogólnodostępnych danych wynika, że zachorowalność na niego jest mniejsza, niż w przypadku chociażby wirusa grypy czy odry, panika rośnie z dnia na dzień. W magazynach kończą się jednorazowe maseczki ochronne, a puste półki sklepowe powoli przestają szokować.

Co wiemy o SARS-Cov-2?

Wirus SARS-Cov-2 powoduje chorobę o nazwie COVID-19, objawiającą się gorączką, kaszlem, dusznością, bólami mięśni i zmęczeniem. SARS-Cov-2 przenosi się drogą kropelkową, co oznacza, że do infekcji może dojść podczas kontaktu z osobą zakażoną, gdy ta kicha, kaszle czy mówi. Nie można też wykluczyć, że wirus przenosi się drogą fekalno-oralną – RNA wirusa zostało wykryte w kale pacjenta z potwierdzonym zakażeniem oraz objawami żołądkowo-jelitowymi. Objawy ostrej infekcji dróg oddechowych mogą pojawić się od 2 do 14 dni po ekspozycji na wirusa. Ciężki przebieg choroby rozwija się jednak u 15-20% zakażonych osób, a tylko u 2-3% chorych dochodzi do zgonu. Według raportowanych danych, najbardziej narażone na rozwinięcie ciężkiej postaci choroby są osoby starsze, osoby z obniżoną odpornością oraz te, które chorują na choroby przewlekłe. Na ten moment nie istnieje szczepionka przeciwko SARS-Cov-2, nie ma też skutecznego leku przeciwwirusowego. Leczenie choroby COVID-19 jest objawowe i polega na stosowaniu leków przeciwgorączkowych, przeciwzapalnych i przeciwbólowych, płynoterapii oraz – w przypadku wystąpienia problemów z oddychaniem – tlenoterapii.

Nie ma leku na koronawirusa? I co teraz?

Tak jak w przypadku innych chorób przenoszonych drogą kropelkową, podstawą jest prewencja pierwotna. Co robić, żeby uniknąć zakażenia koronawirusem?
1. Należy często myć ręce wodą z mydłem lub dezynfekować je płynem/żelem na bazie alkoholu (min. 60%). Instrukcję prawidłowego mycia rąk znajdziecie na stronie GIS
2. Ważne jest, aby przestrzegać higieny kaszlu i kichania – podczas tych czynności należy zakryć usta i nos zgiętym łokciem lub chusteczką, a następnie natychmiast wyrzucić chusteczkę do zamkniętego kosza i poprawnie umyć ręce.
3. Zalecane jest zachowanie bezpiecznej odległości (co najmniej 1 metra) między sobą a osobami, które prezentują objawy infekcji dróg oddechowych (kaszel, katar, gorączka).
4. Maseczki ochronne używane powinny być tylko przez osoby, które mają objawy ze strony układu oddechowego (kaszel lub kichanie), podejrzewają u siebie infekcję SARS-Cov-2 przebiegającą z łagodnymi objawami lub opiekują się osobą z podejrzeniem infekcji SARS-Cov-2. Nie zaleca się stosowania maseczek u osób zdrowych.
5. Osoby, które w ciągu ostatnich 14 dni były w północnych Włoszech, Chinach, Korei Południowej, Iranie, Japonii, Tajlandii, Wietnamie, Singapurze lub Tajwanie (w związku z szybkim rozprzestrzenianiem się wirusa, powyższa lista jest na bieżąco uaktualniana), u których wystąpią objawy takie jak kaszel, gorączka czy duszność, powinny bezzwłocznie powiadomić telefonicznie stację sanitarno-epidemiologiczną lub zgłosić się bezpośrednio do oddziału zakaźnego/oddziału obserwacyjno-zakaźnego. Jednostki te określą dalszy tryb postępowania medycznego.

Jak powinni postępować lekarze POZ, AOS, NiŚOZ?

Chociaż w momencie publikowania tego artykułu w Polsce jest jeden oficjalnie potwierdzony przypadek zakażenia koronawirusem, zarówno pacjenci, jak i lekarze powinni wiedzieć, jak należy postępować w przypadku podejrzenia zakażenia. Ważne jest, by pamiętać, że nie zawsze objawy infekcji dróg oddechowych (w powiązaniu z kontaktem w okresie ostatnich 14 dni) świadczyć będą o zakażeniu koronawirusem SARS-Cov-2 – podobne objawy manifestuje grypa i paragrypa.

Algorytm postępowania w przypadku podejrzenia zakażenia koronawirusem SARS-CoV-2 opracowany przez Polskie Towarzystwo Medycyny Rodzinnej:

Postępowanie z pacjentem

KRYTERIUM A:

1. Uzyskaj dane osobowe (imię, nazwisko, adres i telefon) pacjenta.
2. Poinformuj pacjenta o konieczności prowadzenia u siebie samoobserwacji przez okres 14 dni od czasu kontaktu z osobą, u której stwierdzono zakażenie SARS-CoV-2 (w tym codziennego – rano i wieczorem – pomiaru temperatury).
3. Poinformuj pacjenta o konieczności zgłoszenia się na konsultację lekarską bezpośrednio do oddziału zakaźnego (unikając transportu publicznego i skupisk ludzi), w przypadku wystąpienia objawów takich jak: gorączka 38°C i powyżej, kaszel, duszność lub trudności w oddychaniu, wzmożone oddychanie.
4. Poinformuj Powiatowego Inspektora Sanitarnego właściwego dla miejsca podejrzenia o przypadku.

KRYTERIUM B:

1. Uzyskaj dane osobowe (imię, nazwisko, adres i telefon) pacjenta.
2. Pacjent z objawami, np. stanem podgorączkowym, kaszlem, złym samopoczuciem, nieżytem nosa, bólem gardła BEZ jakichkolwiek oznak takich jak duszność lub trudności w oddychaniu, wzmożone oddychanie, nie wymaga hospitalizacji, chyba że istnieje obawa szybkiego pogorszenia stanu klinicznego.
3. Zaleca się dalsze leczenie w warunkach domowych oraz unikanie kontaktu z innymi osobami, chyba że istnieje obawa szybkiego pogorszenia stanu klinicznego.
4. Poinformuj pacjenta o konieczności częstego mycia rąk, higienie kaszlu.
5. Poinformuj taką osobę o konieczności prowadzenia u siebie samoobserwacji.
6. Poinformuj, że w przypadku pogorszenia stanu zdrowia t.j. pojawienia się duszności lub trudności w oddychaniu, wzmożonego oddychania, konieczna jest konsultacja lekarska bezpośrednio w oddziale zakaźnym (unikając transportu publicznego i skupisk ludzi). Poinformuj także o możliwości wezwania ZRM (112; 999) w przypadku wystąpienia stanu nagłego zagrożenia zdrowotnego.
7. Poinformuj Powiatowego Inspektora Sanitarnego właściwego dla miejsca podejrzenia o przypadku

KRYTERIUM C:

1. Uzyskaj dane osobowe (imię, nazwisko, adres i telefon) pacjenta.
2. Ustal miejsce hospitalizacji pacjenta w oddziale zakaźnym lub obserwacyjno – zakaźnym (wykaz oddziałów dostępny na stronach internetowych MZ).
3. Zorganizuj transport sanitarny celem przewiezienia pacjenta do oddziału zakaźnego.
4. Zastosuj środki ochrony dla pacjenta – maseczka ochronna, zwłaszcza jeśli pacjent kicha lub kaszle.
5. Poinformuj Powiatowego Inspektora Sanitarnego właściwego dla miejsca podejrzenia o przypadku.

Jakie działania powinny zostać podjęte?

Od 31 grudnia 2019 roku do 1 marca 2020 roku odnotowano łącznie 87 024 potwierdzonych przypadków COVID-19, w tym 2 979 zgonów (3,4%). Szybkie rozprzestrzenianie się wirusa powinno nakłonić nas do zachowania wszelkich możliwych środków ostrożności. Dla pracowników służby zdrowia kluczowe byłoby przeprowadzenie szkoleń, które informowałyby o wytycznych w zakresie prewencji oraz postępowania w przypadku pacjentów zakażonych koronawirusem oraz osób z podejrzeniem zakażenia, w celu ograniczenia rozprzestrzeniania się wirusa. Personel medyczny powinien zostać także poinformowany o zalecanym wyposażeniu ochronnym (fartuchy, respiratory, gogle, rękawiczki), a szpitale w taki też sprzęt wyposażone. CDC (Centers for Disease Control and Prevention, Centra Kontroli i Prewencji Chorób) opublikowały tymczasowe zalecenia postępowania dla placówek służby zdrowia.

Z czego wynika panika społeczeństwa?

Panika, jaką wywołuje koronawirus w Polsce, wynika przede wszystkim z braku zrozumienia faktów naukowych dotyczących epidemii oraz z przeszacowania zagrożenia. Jak można jej zapobiec? Podstawą jest przekazywanie jak najbardziej rzetelnych informacji przez media – pozwoli to odbiorcom na realistyczną ocenę sytuacji, co powinno zmniejszyć wszechobecny lęk.

Warto jest też zwrócić uwagę na statystyki dotyczące śmiertelności innych, znanych od wielu lat chorób wirusowych i odnieść do nich dane dotyczące SARS-Cov-2, aby zracjonalizować obawy przed zakażeniem. W 2019 roku z powodu zakażenia grypą zmarło ok. 99 000 – 200 000 osób na całym świecie. W 2018 roku z powodu AIDS zmarło ok. 770 000 osób na całym świecie. W tym samym roku 140 000 osób zmarło na odrę (wskaźnik zaraźliwości podczas kontaktu bezpośredniego dla odry wynosi 11, natomiast dla koronawirusa – 0,3).

Przedstawiciele służby zdrowia w obliczu epidemii koronawirusa stają przed wyjątkowo trudnym zadaniem – każdego dnia zobowiązani są walczyć z nadmierną paniką pacjentów i dementować fałszywe informacje podawane w mediach, które z godziny na godzinę zwiększają lęk i napięcie. Kluczowe jest zachowanie równowagi: opieranie się na potwierdzonych informacjach i doniesieniach naukowych przy zachowaniu wzmożonej czujności.

Referencje:
https://gis.gov.pl/aktualnosci/komunikat-dla-podrozujacych-nr-37-warszawa-1-marca-2020-r-opracowano-na-podstawie-danych-ecdc-oraz-who/ ostatnie wejście: 3 marca 2020
https://gis.gov.pl/aktualnosci/nowy-koronawirus-sars-cov-2-zalecenia-2/ ostatnie wejście: 3 marca 2020
https://www.gov.pl/web/zdrowie/co-musisz-wiedziec-o-koronawirusie ostatnie wejście: 3 marca 2020
https://ptmr.info.pl/wp-content/uploads/Schemat-SARS-CoV-2.pdf ostatnie wejście: 3 marca 2020
https://www.hiv.gov/hiv-basics/overview/data-and-trends/global-statistics ostatnie wejście: 3 marca 2020
Paget J, Spreeuwenberg P, Charu V, et al. Global mortality associated with seasonal influenza epidemics: New burden estimates and predictors from the GLaMOR Project. J Glob Health. 2019;9(2):020421
https://www.who.int/immunization/diseases/measles/en/ ostatnie wejście: 3 marca 2020

Przeczytaj również

Musisz się zalogować

Dodawanie komentarzy jest dostępne tylko dla zalogowanych użytkowników.

Rejestracja

Masz już konto?

Zaloguj się
0 komentarze

Bądź pierwszym, który skomentuje.

Ta strona korzysta z ciasteczek, a także ma określoną politykę prywatności. Dowiedz się więcej. 

Rejestracja grafika

Ta akcja wymaga zalogowania

Rejestracja

Masz już konto?

Zaloguj się