Czy można wydać receptę rodzinie osoby chorej bez osobistego zbadania pacjenta?

Czy można wydać receptę rodzinie osoby chorej bez osobistego zbadania pacjenta?

0 komentarzy

Od 1.01.2015 weszło w życie wiele zmian legislacyjnych regulujących zawód lekarza, wśród nich znalazła się m.in. ta wprowadzająca tzw. poradę recepturową, na mocy której pacjent może otrzymać receptę bez wizyty u lekarza, a lekarz może wystawić receptę bez osobistego zbadania pacjenta. W niniejszym artykule omówię warunki, jakie trzeba spełnić, by działać zgodnie z prawem i uniknąć problemów w sądzie lub podczas kontroli NFZ.

×Autor przestrzega, że tekst ten, wraz z cytowanymi aktami prawnymi, nie stanowi źródła prawa. Czytelnik interpretuje umieszczone tu treści na własną odpowiedzialność. W przypadku wątpliwości wskazana jest lektura właściwych ustaw dostępnych w dziennikach urzędowych.

Zmiany w prawie

Od 1 stycznia 2015 weszło w życie wiele zmian legislacyjnych regulujących system opieki zdrowotnej i zawód lekarza. Najbardziej prominentny przykład stanowi sztandarowy dla ministra Bartka Pakiet Onkologiczny z Zieloną Kartą na czele. O jego założeniach możecie przeczytać w artykule Pakiet Onkologiczny – cudowne lekarstwo od Ministerstwa Zdrowia czy maść na szczury?, obawy związane z jego wprowadzeniem opisał pewien lekarz rodzinny w swoim liście otwartym, a pierwsze konsekwencje jego wprowadzenia zostały ocenione w tekście Pakiet onkologiczny – subiektywnie po raz pierwszy. Ale to pakiet. Wśród innych zmian znalazła się m.in. tzw. porada recepturowa.

Porada recepturowa

Wprowadza ona istotne odstępstwo od znanej wszystkim lekarzom reguły, w myśl której nie można leczyć pacjenta bez osobistego zbadania go. Wyjątek ten został opisany w Dz. U. z 2014 r. poz. 1138 zmieniającym ustawę z dnia 5 grudnia 1996 r. o zawodach lekarza i lekarza dentysty i wszedł w życie z dniem 1.01.2015. Regulację szczegółowo opisują ust. 2-5 artykułu 42. wspomnianej ustawy:

2. Lekarz może, bez dokonania osobistego badania pacjenta, wystawić receptę niezbędną do kontynuacji leczenia oraz zlecenie na zaopatrzenie w wyroby medyczne jako kontynuację zaopatrzenia w wyroby medyczne, jeżeli jest to uzasadnione stanem zdrowia pacjenta odzwierciedlonym w dokumentacji medycznej.

3. W przypadku, o którym mowa w ust. 2, recepty lub zlecenia mogą być
przekazane:
1) osobie upoważnionej przez pacjenta do odbioru recepty lub zlecenia albo
przedstawicielowi ustawowemu pacjenta;
2) osobie trzeciej, jeżeli pacjent oświadczy podmiotowi udzielającemu
świadczeń zdrowotnych, że recepty lub zlecenia mogą być odebrane przez
osoby trzecie bez szczegółowego określania tych osób.
4. Upoważnienie lub oświadczenie, o których mowa w ust. 3, odnotowuje
się w dokumentacji medycznej pacjenta albo dołącza do tej dokumentacji.
5. Informacje o wystawieniu recepty lub zlecenia, o których mowa w ust. 2,
zamieszcza się w dokumentacji medycznej pacjenta. Informację o osobie, której
przekazano taką receptę lub zlecenie, odnotowuje się w dokumentacji
medycznej pacjenta albo dołącza do tej dokumentacji.

Jak więc widzimy, aby udzielenie porady receptowej nastąpiło zgodnie z prawem, następujące warunki muszą zostać spełnione łącznie:

Recepta musi być niezbędna do kontynuacji leczenia

Nie wchodzi więc w grę wypisywanie "przy okazji" recepty na leki nasenne, "bo babci źle się śpi ostatnio", jeśli jest to błahy objaw, albo dopisywanie recepty na piąte opakowanie ACE-I "na zapas", jeśli chora osoba będzie mogła pojawić się w sensownym przedziale czasu w przychodni.

Porada receptowa musi być uzasadniona stanem zdrowia pacjenta

Jak wyżej – wszelkie "bomisie" i "widzimisie" opisywane przez rodzinę pacjenta muszą poczekać na wizytę pacjenta, ew. wizytę domową. Maść sterydowa na pypcie, które niedawno wyskoczyły, ale "dermatolog dr Kowalska zawsze przepisywała i działała" raczej nie znajdą uzasadnienia, jeżeli jedyne co mamy, to słowo osoby trzeciej. Co innego, jeśli mamy dokument, że owa maść była już przez chorego/ą stosowana i jej naprawdę potrzebuje – wtedy tak, ale z odpowiednim wpisem do dokumentacji.

Stan zdrowia pacjenta uzasadniający zastosowanie porady receptowej musi być odzwierciedlony w dokumentacji medycznej pacjenta.

Czy można to częściej podkreślać? Wpis, wpis i jeszcze raz wpis. Nie musimy bawić się w ekwilibrystykę słowną, pisać heksametrem daktylicznym – wystarczy własnymi słowami opisać sytuację. Dalej w artykule zamieszczam przykładowy wpis w historię choroby.Konieczne upoważnienie

Recepty lub zlecenia na wyroby medyczne mogą zostać przekazane:

  • osobie upoważnionej przez pacjenta do odbioru recepty lub zlecenia albo przedstawicielowi ustawowemu pacjenta – wtedy musimy sprawdzić, czy podane dane osobowe się zgadzają
  • osobie trzeciej, jeżeli pacjent oświadczy podmiotowi udzielającemu świadczeń zdrowotnych, że recepty lub zlecenia mogą być odebrane przez osoby trzecie bez szczegółowego określania tych osób – czyli każdemu, kto zjawi się w imieniu pacjenta/tki

pamiętajmy więc, że:

  • w przypadku wizyty receptowej, w trakcie której receptę odbiera pacjent, dodatkowe oświadczenia nie są potrzebne – wymagane jest jedynie spełnienie wyżej wspomnianych warunków(recepta musi być niezbędna do kontynuacji leczenia, etc.). Tak więc możemy "odbyć" wizytę recepturową mając w gabinecie pacjenta – wtedy jesteśmy "zwolnieni" z obowiązku badania pacjenta… Rozwiązanie dla mocno obciążonych pracą.
  • w razie zgłoszenia się innej osoby po recepty przeznaczone dla pacjenta, także chorego przewlekle – pacjent powinien wypełnić i podpisać jeden z poniższych druków:
    • pisemne upoważnienie uprawniające wskazaną przez pacjenta osobę do odbioru recept lub
    • oświadczenie, bez szczegółowego określenia danych dotyczących osoby ("każdemu, kto przyjdzie")

Recepta może być wystawiona dopiero po dostarczeniu wypełnionego i podpisanego przez chorego druku upoważnienia lub oświadczenia oraz dołączeniu go do dokumentacji medycznej pacjenta lub dokonaniu adnotacji w tej dokumentacji.

Jeśli receptę odbiera osoba wskazana w upoważnieniu albo posiadająca oświadczenie musi przy wydawaniu recept wypełnić i podpisać oświadczenie o odebraniu recept.

Kodowanie procedury

Zależnie gdzie pracujemy, RUM, czyli Rejestr Usług Medycznych zapewne rożnie będzie podchodził do wizyt recepturowych, dlatego koniecznie powinniśmy się spytać, jak powinniśmy kodować tego typu rozpoznania. Tam gdzie ja pracuję, praktyka jest taka:

  • rozpoznanie główne to Z71.0 – OSOBY KONSULTUJĄCE SIĘ W IMIENIU INNEJ OSOBY – jeśli po receptę nie zgłasza się pacjent
  • rozpoznanie dodatkowe Z76.0 – POWTÓRNE RECEPTY
  • kolejne "właściwe" rozpoznania jako choroby towarzyszące (np. I10 – nadciśnienie, etc.)

Ważne jest to, że wizyty recepturowej nie możemy rozliczyć jako "trójkowej" – chorób układu krążenia i cukrzycy, nawet jeśli pacjent takowe rozpoznania ma.

Przykładowy wpis

Na koniec umieszczam przykładowy wpis, jaki można zamieścić w historii choroby pacjenta w trakcie wizyty recepturowej. Wpis jest mojego autorstwa. Używasz na własną odpowiedzialność!

Zgłasza się córka pacjentki p. Marii Kowalskiej, pani Anna Kowalska z prośbą o przedłużenie recepty na przyjmowane przez matkę na stałe leki, niezbędne do jej dalszego leczenia. Z relacji córki wynika, że pacjentka ma znaczne problemy z przemieszczaniem się, większość czasu spędza w łóżku i nie wychodzi z domu. Ponadto p. Anna Kowalska podaje, że stan jej matki jest stabilny i nie wymaga modyfikacji leczenia. Pacjentka Maria Kowalska upoważniła wcześniej pisemnie p. Annę Kowalską, legitymującą się dowodem o nr ABC 1234 do odbioru recept w jej imieniu, co zostało załączone w dokumentacji medycznej. W związku z tym przedłużam receptę na leki: …. nie zmieniając schematu dawkowania i wydaję ją za pisemnym potwierdzeniem odbioru, dołączonym do dokumentacji, p.Annie Kowalskiej.

Bibliografia

Przeczytaj również

Musisz się zalogować

Dodawanie komentarzy jest dostępne tylko dla zalogowanych użytkowników.

Rejestracja

Masz już konto?

Zaloguj się
Wczytywanie komentarzy

Ta strona korzysta z ciasteczek, a także ma określoną politykę prywatności. Dowiedz się więcej. 

Rejestracja grafika

Ta akcja wymaga zalogowania

Rejestracja

Masz już konto?

Zaloguj się